(បរទេស)៖ បណ្តាក្រុមហ៊ុនធំៗនៅឧស្សាហកម្មបច្ចេកវិទ្យាយក្ស ដែលរួមមានក្រុមហ៊ុនទំនុកបម្រុងសំខាន់ៗរបស់ Anthropic គឺ Amazon និង Nvidia នៅថ្ងៃពុធសប្តាហ៍នេះ បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភចំពោះការសម្រេចចិត្តរបស់មន្ទីរបញ្ចកោណ ក្នុងការប្រកាសថា ក្រុមហ៊ុនបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) មួយនេះគឺជា «ហានិភ័យដល់ខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់» ខណៈដែលវិនិយោគិនដទៃទៀតកំពុងប្រញាប់ប្រញាល់ទប់ស្កាត់ផលប៉ះពាល់ដែលកើតចេញពីជម្លោះរវាងមន្ទីរពិសោធន៍ AI នេះ ជាមួយក្រសួងការពារជាតិអាមេរិក។ ក្រុមអ្នកវិនិយោគធំៗរបស់ក្រុមហ៊ុន AI ល្បីឈ្មោះ Anthropic កំពុងខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងខ្លាំង ដើម្បីបន្ធូរបន្ថយភាពតានតឹងជាមួយរដ្ឋាភិបាលអាមេរិក បន្ទាប់ពីមានជម្លោះជុំវិញការកំណត់ព្រំដែនសុវត្ថិភាពក្នុងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា AI ក្នុងវិស័យយោធា។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយដោយសារព័ត៌មាន Reuters នៅថ្ងៃទី០៥ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦។

ជម្លោះនេះបានផ្ទុះឡើងបន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុន Anthropic (ម្ចាស់បច្ចេកវិទ្យា Claude AI) បានបដិសេធមិនព្រមដកចេញនូវ «របាំងសុវត្ថិភាព» (Safeguards) មួយចំនួនតាមការទាមទាររបស់ក្រសួងសង្គ្រាមអាមេរិក (Department of War - ឈ្មោះថ្មីក្រោមរដ្ឋបាលលោក Trump)។

របាំងសុវត្ថិភាពទាំងនោះមានបំណងការពារកុំឱ្យ AI របស់ខ្លួនត្រូវបានយកទៅប្រើប្រាស់ក្នុងគោលដៅសំខាន់ពីរ៖
* ការកំណត់គោលដៅអាវុធស្វ័យប្រវត្ត (Autonomous weapon targeting): ការសម្លាប់ដោយគ្មានមនុស្សបញ្ជា។
* ការលបមើលឬការឃ្លាំមើលទ្រង់ទ្រាយធំ (Mass domestic surveillance): លើប្រជាពលរដ្ឋអាមេរិក។

ជាការឆ្លើយតប រដ្ឋបាលលោក Donald Trump និងមន្ទីរបញ្ចកោណបានដាក់សម្ពាធយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ រួមមាន៖
* ការដាក់បញ្ជីខ្មៅ៖ គម្រាមចាត់ទុក Anthropic ជា «ហានិភ័យដល់ខ្សែសង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់» (Supply-chain risk) ដែលនឹងធ្វើឱ្យក្រុមហ៊ុនបាត់បង់កិច្ចសន្យាតម្លៃ ២០០ លានដុល្លារ និងហាមឃាត់ក្រុមហ៊ុនដៃគូដទៃទៀតមិនឱ្យប្រើប្រាស់ Claude AI ផងដែរ។
* បទបញ្ជាឱ្យឈប់ប្រើប្រាស់៖ លោក Trump បានបង្គាប់ឱ្យភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាលទាំងអស់ផ្ដាច់ទំនាក់ទំនង និងឈប់ប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យារបស់ Anthropic ក្នុងរយៈពេល ៦ ខែខាងមុខ។

ដោយបារម្ភថា ជម្លោះនេះនឹងបំផ្លាញតម្លៃក្រុមហ៊ុន និងប៉ះពាល់ដល់អតិថិជនអាជីវកម្ម (Enterprise customers) ដែលជាប្រភពចំណូលដល់ទៅ ៨០% នោះ ក្រុមអ្នកវិនិយោគដូចជា Amazon និងក្រុមហ៊ុនទុនដទៃទៀត ជំរុញឱ្យនាយកប្រតិបត្តិលោក Dario Amodei ស្វែងរកផ្លូវចរចាជាមួយមន្ត្រីការពារជាតិ និងព្យាយាមបញ្ចុះបញ្ចូលរដ្ឋាភិបាលឱ្យយល់ថា Anthropic នៅតែជាដៃគូដ៏សំខាន់សម្រាប់សន្តិសុខជាតិ ប៉ុន្តែត្រូវមានព្រំដែនសីលធម៌។ លោក Dario Amodei នៅតែរក្សាជំហររឹងមាំដោយលើកឡើងថា ប្រព័ន្ធ AI បច្ចុប្បន្ន «មិនទាន់មានភាពជឿជាក់គ្រប់គ្រាន់» សម្រាប់កិច្ចការដែលពាក់ព័ន្ធនឹងជីវិតនិងសេចក្តីស្លាប់នោះទេ។ លោកបារម្ភថា ការប្រើប្រាស់ដោយគ្មានការត្រួតពិនិត្យអាចនាំឱ្យមានការវាយប្រហារច្រឡំ ឬការបង្កើនជម្លោះដោយអចេតនា៕