* ចំណេះដឹងទូទៅ៖ បុគ្គលដំបូងគេ ដែលបដិសេធទទួលពានរង្វាន់ណូបែល
* លោកបណ្ឌិត ថោង ខុន៖ មហាព្រឹត្តិការណ៍ភិមានអាកាស Kun Khmer x Fight Clubbing មុខព្រះលានជល់ដំរី សៀមរាប-អង្គរ ទាក់ទាញអ្នកទស្សនារាប់រយលាននាក់ទូទាំងពិភពលោក
* ចំណេះដឹងទូទៅ៖ ១០សាកលវិទ្យាល័យ ដែលល្អបំផុតនៅរុស្ស៊ី ឆ្នាំ២០២៦
* យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ ការងារសម្រាប់ក្មេង
* ក្រសួងអប់រំ ចាត់ទុកការប្រកួតតេក្វាន់ដូនិម្មិតជើងឯកអាស៊ាន ជាការតេស្ដមុនស៊ីហ្គេម និងត្រៀមធ្វើម្ចាស់ផ្ទះព្រឹត្តិការណ៍អន្ដរជាតិធំៗចំនួន ២

គ្មាន Starlink សមរភូមិអាចដួលរលំ? អ៊ុយក្រែនប្រឈមមុខនឹងសម្ពាធអ៊ីនធឺណិតផ្កាយរណប

26-10-2026 10:26

(កៀវ)៖ សង្គ្រាមទំនើបនៅលើសមរភូមិអ៊ុយក្រែនបាននិងកំពុងបង្ហាញថា អាវុធដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតមិនមែនមានតែរថក្រោះ ឬកាំភ្លើងធំឡើយ ប៉ុន្តែគឺ «ថាមពលនៃការភ្ជាប់អ៊ីនធឺណិតល្បឿនលឿនក្នុងពេលជាក់ស្តែង»។ យ៉ាងណាមិញ ភាពរអាក់រអួលនៃសេវាកម្មផ្កាយរណប Starlink របស់ក្រុមហ៊ុន SpaceX កាលពីពេលថ្មីៗនេះ បានជះឥទ្ធិពលយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់ប្រតិបត្តិការយោធារបស់ក្រុងកៀវ និងបានលាតត្រដាងនូវភាពងាយរងគ្រោះបំផុតមួយ៖ អ៊ុយក្រែនកំពុងពឹងផ្អែកស្ទើរទាំងស្រុងលើប្រព័ន្ធផ្កាយរណបដែលខ្លួនមិនបានគ្រប់គ្រង។

១. វិបត្តិល្បឿនលើសមរភូមិ៖ ហេតុអ្វី Starlink ជារបស់ខ្វះមិនបាន?
នៅលើសមរភូមិជួរមុខ ការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងកងទ័ពរុស្ស៊ីទាមទារការបញ្ជាការកម្រិតមីលីវិនាទី។ កងទ័ពអ៊ុយក្រែនបានប្រើប្រាស់បណ្តាញ Starshield ដែលជាសេវាកម្ម Starlink កម្រិតយោធារបស់ SpaceX ដើម្បី៖
- បញ្ជាដ្រូនវាយប្រហារ៖ ដេញតាមកម្ទេចដ្រូន ឬមីស៊ីលរុស្ស៊ីក្នុងល្បឿនលឿន។
- បញ្ជូនកូអរដោនេផ្លោងស៊ីប៖ ផ្ញើទិន្នន័យរូបភាពពីដ្រូនទៅកាន់ប្រព័ន្ធកាំភ្លើងធំភ្លាមៗ។
- ទំនាក់ទំនងបញ្ជាការជួរមុខ៖ រក្សាការទាក់ទងរវាងមេបញ្ជាការ និងកងទ័ពក្នុងលេណដ្ឋាន។

ទោះជាយ៉ាងណា ការកម្រិតល្បឿនសេវា ឬទប់ស្កាត់ការប្រើប្រាស់ Starlink លើល្បឿនហោះហើរលើសពី ១៦០ គីឡូម៉ែត្រ/ម៉ោង បានធ្វើឱ្យដ្រូនដេញចាប់របស់អ៊ុយក្រែនបាត់បង់ការភ្ជាប់សញ្ញា និងអសមត្ថភាពក្នុងការស្ទាក់កម្ទេចដ្រូន Shahed របស់រុស្ស៊ី។ លោក Elon Musk បានព្រមានយ៉ាងច្បាស់នៅលើបណ្តាញសង្គម X ថា «ប្រសិនបើ Starlink ត្រូវបិទ នោះខ្សែត្រៀមជួរមុខរបស់អ៊ុយក្រែននឹងដួលរលំភ្លាមៗ»។

២. សម្ពាធភូមិសាស្ត្រនយោបាយ និង «អធិបតេយ្យភាពឌីជីថល»
បញ្ហានេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីហានិភ័យនៃការប្រើប្រាស់អាវុធដែលកម្មសិទ្ធិជារបស់អ្នកប្រើ ប៉ុន្តែការបើក ឬបិទជារបស់អ្នកផ្គត់ផ្គង់។ ភាពមិនប្រាកដប្រជានៃគោលនយោបាយអាមេរិក រួមជាមួយជម្លោះពាក្យសម្តីរវាងលោក Elon Musk និងមេដឹកនាំអឺរ៉ុប បានបង្ខំឱ្យសហភាពអឺរ៉ុប (EU) អន្ទះសាររកច្រកចេញដើម្បីជួយអ៊ុយក្រែន និងការពារសន្តិសុខអវកាសរបស់ខ្លួន។

អ្នកវិភាគសន្តិសុខអវកាស Kari Bingen មកពីមជ្ឈមណ្ឌល CSIS បានគូសបញ្ជាក់ថា នេះជាសមត្ថភាពយោធាដ៏សំខាន់បំផុតដែលអ៊ុយក្រែនត្រូវពឹងផ្អែក ប៉ុន្តែអ៊ុយក្រែនគ្មានសិទ្ធិបញ្ជា ឬគ្រប់គ្រងវាឡើយ។

៣. ជម្រើសជំនួសរបស់អឺរ៉ុប៖ តើអាចទប់ទល់បានកម្រិតណា?
សហភាពអឺរ៉ុបកំពុងខិតខំស្វែងរកដំណោះស្រាយ ដើម្បីកាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកលើ Starlink ប៉ុន្តែប្រឈមនឹងឧបសគ្គផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា និងពេលវេលា៖
- កង្វះខាតផ្កាយរណប និងសមត្ថភាពហាតវែរ៖ ប្រព័ន្ធ Eutelsat (OneWeb) របស់បារាំង ដែលជាជម្រើសចម្បងតែមួយគត់នាពេលបច្ចុប្បន្ន មានផ្កាយរណបដំណើរការតែប្រមាណ ៦០០ គ្រឿងប៉ុណ្ណោះ ធៀបនឹង Starlink ដែលមានរហូតដល់ជាង ១០,០០០ គ្រឿង។ លើសពីនេះ ឧបករណ៍ទទួលសញ្ញា (Terminals) របស់ Eutelsat មានទំហំធំ និងមានតម្លៃថ្លៃជាង Starlink រហូតដល់ ៥ដង ដោយមិនអាចបំពាក់លើដ្រូនតូចៗបានឡើយ។
- Govsatcom (ដំណោះស្រាយចំពោះមុខ)៖ ជាប្រព័ន្ធចែករំលែកផ្កាយរណបរដ្ឋាភិបាល EU ដែលកំពុងចរចាឱ្យអ៊ុយក្រែនប្រើប្រាស់។ ប៉ុន្តែវាមិនអាចយកទៅប្រើប្រាស់ក្នុងប្រតិបត្តិការសង្គ្រាមផ្ទាល់ (ដូចជាការបាញ់ដ្រូន) នោះឡើយ ដោយសារលក្ខខណ្ឌច្បាប់ និងកម្រិតបច្ចេកវិទ្យា។
- គម្រោង IRIS² (ដំណោះស្រាយយុទ្ធសាស្ត្រ)៖ ជាបណ្តាញផ្កាយរណបការពារជាតិអឺរ៉ុប ដែលមានផ្កាយរណបចំនួន ៣៤៨ គ្រឿង។ អ៊ុយក្រែនត្រូវបានធានានូវសិទ្ធិប្រើប្រាស់ ប៉ុន្តែប្រព័ន្ធនេះនឹងមិនអាចដាក់ឱ្យដំណើរការពេញលេញបានឡើយរហូតដល់ឆ្នាំ២០២៩។

សម្រាប់ពេលនេះ អ៊ុយក្រែនគ្មានជម្រើសអ្វីក្រៅពីបន្តប្រើប្រាស់ Starlink នោះទេ ខណៈអឺរ៉ុបកំពុងប្រញាប់ប្រញាល់បញ្ចូលប្រព័ន្ធផ្កាយរណបពាណិជ្ជកម្មចូលទៅក្នុង Govsatcom នៅដើមឆ្នាំ២០២៧ ដើម្បីបង្កើតជាប្រព័ន្ធគាំទ្របម្រុង (Back-up System)។ នៅក្នុងសង្គ្រាមទំនើប ការបាត់បង់សេវាអ៊ីនធឺណិតត្រឹមតែ ២ ទៅ ៣ វិនាទី អាចផ្លាស់ប្តូរជោគវាសនានៃការប្រយុទ្ធទាំងមូលបាន—ហើយនេះគឺជាសម្ពាធដ៏ធំបំផុតដែលកងទ័ពអ៊ុយក្រែនកំពុងជួបប្រទះនៅលើសមរភូមិ៕